شب یلدا طولانی ترین شب سال، تاریخ و آداب و رسوم

آخرین بروز رسانی: دی ۱, ۱۳۹۶

شب یلدا

یلدا به زمان بین غروب آفتاب از ۳۰ آذر (آخرین روز پاییز) تا طلوع آفتاب در اول ماه دی (نخستین روز زمستان) گفته می‌شود. خانواده‌های ایرانی در شب یلدا ، معمولاً شامی فاخر و هم چنین انواع میوه ها و رایج تر از همه هندوانه را مهیا و دور هم سرو می کنند. پس از سرو تنقلات، قصه گویی بزرگان خانواده برای دیگر اعضای فامیل و همچنین فال گرفتن با دیوان حافظ رایج است.

 

چرا نام شب یلدا ؟

«یلدا» برگرفته از واژه ای سریانی به‌معنای زایش است و شب چله هم که مترادف شب یلداست از آن روست که چهل روز اول زمستان را «چله بزرگ» و بیست روز بعد از آن را «چله کوچک» نامیده‌اند. ابوریحان بیرونی از این جشن با نام «میلاد اکبر» نام برده و منظور از آن را «میلاد خورشید» دانسته‌است.

 

آیین شب یلدا

یکی از آیین های شب یلدا در ایران، تفال با دیوان حافظ است. مردم دیوان اشعار لسان الغیب را با نیت بهروزی و شادکامی می گشایند و فال دل خویش را از او طلب می کنند. در برخی دیگر از نقاط ایران نیز شاهنامه خوانی رواج دارد. نقل خاطرات و قصه گویی پدر بزرگ ها و مادر بزرگ ها نیز یکی از مواردی است که یلدا را برای خانواده ایرانی دلپذیرتر می کند. اما همه این ها ترفند هایی است تا خانواده ها گرد یکدیگر جمع شوند و بلندترین شب سال را با شادی و صفا سحر کنند.

در سراسر ایران زمین، جایی را نمی یابید که خوردن هندوانه در شب یلدا جزو آداب و رسوم آن نباشد. در نقاط مختلف ایران، انواع تنقلات و خوراکی ها به تبع محیط و سبک زندگی مردم منطقه مصرف می شود اما هندوانه میوه ای است که هیچ گاه از قلم نمی افتد، زیرا عده زیادی اعتقاد دارند که اگر مقداری هندوانه در شب چله بخورند در سراسر چله بزرگ و کوچک یعنی زمستانی که در پیش دارند سرما و بیماری بر آنها غلبه نخواهد کرد.

در آیین کهن، بنا بر یک سنت دیرینه آیین مهر شاهان ایرانی در روز اول دی‌ماه تاج و تخت شاهی را بر زمین می‌گذاشتند و با جامه‌ای سپید به صحرا می رفتند و بر فرشی سپید می نشستند.
دربان ها و نگهبانان کاخ شاهی و همه ی برده ها و خدمت کاران در سطح شهر آزاد شده و به سان دیگران زندگی می کردند. رئیس و پادشاه و مردم عادی همگی یکسان بودند.

 

آداب و رسوم شب یلدا در ایران باستان

آداب شب یلدا در طول زمان تغییر نکرده و ایرانیان در این شب، باقیمانده میوه هایی را که انبار کرده اند و خشکبار و تنقلات می خورند.

همچنین دور هم گرد هیزم افروخته و بخاری روشن می نشینند تا سپیده دم بشارت شکست تاریکی و ظلمت و آمدن روشنایی و گرمی (در ایران باستان، از میان نرفتن و زنده بودن خورشید که بدون آن حیات نخواهد بود) را بدهد، زیرا که به زعم آنان در این شب، تاریکی و سیاهی در اوج خود است.

جشن شب یلدا جشنی است که از ۷ هزارسال پیش تاکنون در میان ایرانیان برگزار می شود. ۷ هزار سال پیش نیاکان ما به دانش گاه شماری دست پیدا کردند و دریافتند که نخستین شب زمستان بلندترین شب سال است.

یکی دیگر از دلایل برگزاری این جشن، شب زاد روز ایزدمهر یا میترا است. مهر به معنای خورشید است و تاریخ پرستش آن در میان ایرانی ها و آریایی ها به پیش از دین زرتشت باز می گردد که پس از ظهور زرتشت این پیامبر او را اهورامزدا تعریف کرد. یکی از ایزدان اهورایی مهر بود که هم اکنون بخشی از اوستا به نامش نامگذاری شده است.

 

جشن یلدا در ایران امروز

جشن شب یلدا در ایران امروز نیز با گرد هم آمدن و شب نشینی اعضای خانواده و اقوام در کنار یکدیگر برگزار می شود. آیین شب یلدا یا شب چله، خوردن آجیل مخصوص، هندوانه، انار و شیرینی و میوه های گوناگون است که همه جنبه ی نمادین دارند و نشانه ای از برکت، تندرستی، فراوانی و شادکامی ‌هستند.

این میوه ها که اغلب دانه های زیادی دارند، نوعی جادوی سرایتی محسوب می شوند که انسان ها با توسل به برکت خیزی و پردانه بودن آن ها، خودشان را نیز مانند آن ها برکت آور می کنند و نیروی باروری را در خویش افزایش می دهند.

هم چنین انار و هندوانه با رنگ سرخشان نمایندگانی از خورشید در شب به شمار می روند. در شب یلدا هم مثل جشن تیرگان، فال گرفتن از کتاب حافظ مرسوم است. حاضران با انتخاب و شکستن گردو از روی پوکی و یا پُری آن، آینده گویی می کنند.

نوشته شب یلدا طولانی ترین شب سال، تاریخ و آداب و رسوم اولین بار در ایده شات پدیدار شد.

ایده شات

پربازدیدترین اخبار
طراحی سایت

طراحی سایت در اصفهان   طراحی سایت و سئو سایت در اصفهان   تیم طراحی سایت و سئو سایت وب یار به آدرس ، بامجوز رسمی از نظام کامپیوتر کشور و دارای نماد اعتماد و نماد ساماندهی و با ۱۶ سال دانش تخصصی در زمینه طراحی وب سایت , سئو سایت در گوگل ، ارسال […]

ترجمه مقاله   بواسطه توفیق الهی Research Editor از آذر ۱۳۹۲ به عنوان بخشی از فعالیت شاخه علمی شرکت ایده پردازان میلاد پارس شروع به کار نمود. این مجموعه از گردهم آیی تعدادی از فارغ التحصیلان و محققان تحت حمایت علمی و معنوی تنی چند از اساتید مجرب دانشگاهی تشکیل شده است و با هدف […]

فایل HTAccess چیست؟   HTAccess مخفف عبارت Hyper Text Access می باشد. فایل HTAccess، فایل متنی ساده بوده که مربوط به پیکربندی دایرکتوری ها و پوشه ها در سرور آپاچی است. فایل HTAccess اغلب با نصب برنامه های سیستم مدیریت محتوا (CMS) همچون وردپرس، دروپال و جوملا به طور خودکار تولید شده و در شاخه […]

بازاریابی محتوا و سئو   بازاریابی محتوا و سئو چه ارتباطی با یکدیگر دارند ؟   اگر شما یک کسب و کار اینترنتی یا آنلاین دارید برای ارتقای آن و توسعه تجارت خود باید بازدید و رتبه بندی مناسب در گوگل به دست بیاورید که این کار آسانی است اگر مقاله با ما تا انتهای […]

فصل بهار است و به دلیل رویش انواع گلهای بهاری آلرژی فصلی به اوج خود خواهد رسید اما راهکارهای اصلی پیشگیری از آلرژی فصلی چیست؟ به گزارش آلامتو و به نقل از مجله سلامت؛ همانطور که می دانید مصرف آنتی هیستامین نمی‌تواند بهترین روش برای مبارزه با آلرژی‌های فصلی باشد. در این مقاله قصد داریم […]